Góry Sowie

                                   Kalenica(964 m)

Tworzy wraz z Słoneczną najwyższą kulminację środkowej części Gór Sowich.  Wierzchołek Kalenicy (964 m) zajmuje stalowa, ażurowa wieża widokowa z 1923 roku, o wysokości 20 m. Te 70 stopni warto, a nawet trzeba pokonać, stal jest solidna, ale prześwity bardzo duże, więc przy oblodzeniu należy zachować najwyższą ostrożność.

Z platformy w kierunku północnym widać na pierwszym planie nizinną Bielawę, za nią Dzierżoniów, dalej, wyrastającą z równiny świętą górę Ślężę, a na wschodzie (na prawo) Ząbkowice Śląskie. Od strony południowej na pierwszym planie rysuje się zabudowana, wieża kopalni w Słupcu, w prawo od niej Nowa Ruda, a jeszcze bardziej w prawo Góry Kamienne, Wałbrzyskie i Karkonosze, a w końcu wieża na Wielkiej Sowie. Na drugim planie, za Nową Rudą, widać Góry Stołowe, na lewo od nich wał Gór Bystrzyckich, dalej Masyw Śnieżnika, Góry Bialskie, potem Złote i fragment grzbietu gór Bardzkich – niemal wszystko.  Poniżej szczytu wiją się skarłowaciałe buki, rezerwatu „Bukowa Kalenica”.  Jest to, rezerwat leśno- florystyczny, o powierzchni 28,8 ha, powstał w 1949 r.,  stworzony dla zachowania pierwotnego lasu, typu kwaśnej buczyny sudeckiej, w szczytowych partiach Kalenicy i Słonecznej, oraz na ich pn. zboczach. W drzewostanie oprócz Buczyny występuje także Jawor i świerk.

Wjazd na Kalenice od strony Bielawskiej Polanki,  jest ciężki ale lubie się pomęczyć na tej trasie, to drugi po Wlk. Sowie, najczęściej odwiedzany, szczyt tych gór. Przyjemny zjazd  :) (ale nie łatwy!!)  w stronę Słonecznej i  Przełęczy.Jugowskiej,  pośród skałek, to duża frajda.

                                          Bielawska Polanka

Przełęcz (803 m) pomiędzy Kalenica i Popielakiem, stanowiąca  węzeł szlaków turystycznych, dziesięciu  dróg i ścieżek leśnych. Jest to niewielka polanka, którą zna i ceni każdy prawdziwy  turysta z okolic, popularne miejsce spoczynku w drodze na szczyt Kalenicy,  

                         SREBRNA GÓRA

Dawnej miasteczko obecnie wieś i ośrodek turystyczny w województwie dolnośląskim, w Górach Sowich. 990 mieszkańców (1984). Zabytki: dawny kościół ewangelicki (XVI w., przebudowany w XIX w.), kościół Św. Piotra i Pawła (1729-1731,przebudowany 1807). Dawna osada górnicza związana z eksploatacją rudy srebra (1331 przywileje górnicze). W 1536 roku, osada otrzymała prawa miejskie i herb. W latach, 1765-1777 król pruski Fryderyk II Hohenzollern- zbudował twierdzę Srebrna Góra (wg projektu L. von Regelera), składającą się z 6 fortów. Twierdza ta- to jeden z najciekawszych obiektów architektury militarnej w Polsce, znacznie większa od twierdzy kłodzkiej, wybudowana przez Fryderyka II, pod koniec XVIII wieku. Cztery tysiące robotników pracowało nieprzerwanie  przez 12 lat (1765 -1777) a koszt budowy to  blisko 1 700 000 talarów, była to suma na owe czasy astronomiczna.  Zespół twierdz mieścił około 3800 żołnierzy,264 działa ,posiadał olbrzymie zapasy amunicji, żywności, opału. Miał własny lazaret, piekarnię, browar i był samowystarczalny (6MIESIĘCY). Załoga twierdzy, tylko raz w jej historii zmuszona została do obrony(1807) w czasie wojny z armia napoleońską. 

Pomimo ogromnych zniszczeń i spalenia całej miejscowości twierdza nigdy, nie została zdobyta. Do jej upadku przyczynił się ogromny rozwój techniki artyleryjskiej, w wyniku którego   obiekt stracił swoją range, w 1867 roku została opuszczona przez wojsko  Na początku XX wieku twierdzę udostępniono do zwiedzania i stała się główną   atrakcją turystyczną. W forcie Donjon, znajduje się,  plenerowa wystawa broni ciężkiej z  okresu II Wojny Światowej.

                                             KOLEJKA SOWIOGÓRSKA

                                  Wiadukt pod Ostrorogiem

Przeszło 100 lat temu oddano do użytku odcinki niezwykłej linii kolejowej łączącej , Srebrną Górę z Woliborzem i Ścinawką po drugiej stronie Gór Sowich. Powstała w latach 1899 – 1902 Kolejka Sowiogórska spełniała ważne funkcje gospodarcze. Była także swego rodzaju turystyczną atrakcją. Jej wyjątkowość wzięła się natomiast stąd, iż na jednym z odcinków` zastosowano nietypowe w skali Śląska rozwiązanie techniczne  Za stacją Srebrna Góra Miasto tory sowio górskiej kolejki skierowano ku górskim szczytom. Pociąg prawdopodobnie po około kilometrze za stacją (w terenie wyraźnie widać zmianę nachylenia nasypu) zaczynał wtaczać się z prędkością od 6 do 10 kilometrów na godzinę, siedemdziesiąt pięć metrów w górę na każdy kilometr. Na tym odcinku  zastosowano nietypowe rozwiązanie techniczne. Oprócz normalnych szyn wprowadzono tu dodatkową trzecią – zębatą szynę.Dzięki niej lokomotywa wyposażona w zębate koło, mogła podążać pod górę  i zarazem bez komplikacji zjeżdżać w dół. Ponadto na wspomnianym odcinku wybudowano także (istniejące do dziś) dwa olbrzymie, około trzydziestometrowej wysokości wiadukty nad leśnymi dolinkami Aby przebić się przez góry wykonać musiano także liczne nasypy  i głębokie wykopy. Ostatecznie  tory osiągały Przełęcz Srebrną  Tam, w najwyższym punkcie trasy - 586 m. n. p.m. znajdował się  przystanek - Srebrna Góra  - Twierdza (Silberberg Festung) Urządzono go w kilkunastometrowym wąwozie, ponad którym “przerzucono” w 1903 stalowy wiadukt. Dalej trasę wytyczono do Nowej Wsi (Neudorf). Tam też na stacji kończył się ów “zębaty” fragment trasy. Trzydziesty szósty kilometr - to stacja w Woliborzu (Volpersdorf), gdzie zastosowano tak zwane rozwiązanie wahadłowe ze “ślepym” dworcem. W dalszą drogę podążano ku Ścinawce (Mittelsteine). Po drodze pociąg zatrzymywał się  jeszcze tylko  w Dzikowcu (Ebersdorf) i dwa razy w Słupcu (Schlegel)  W Ścinawce natomiast podobnie jak w Dzierżoniowie, wybudowano osobny dworzec, który kończył zarazem ostatni– czterdziesty siódmy kilometr linii kolejowej. Ścinawka była już dużym pięciokierunkowy mwęzłem kolejowym, a można było stąd dojechać do Kłodzka, Wałbrzycha i Radkowa oraz czeskiego Broumova. Niestety fragmenty trasy kolejki sowio górskiej unieruchomiono jeszcze przed II wojną światową. Na początku lat trzydziestych w wyniku ogólnoświatowego kryzysu, zamknięto odcinek pomiędzy Srebrną Górą  a Woliborzem. Natomiast 21 maja 1977 roku o godzinie 18.26 na stację dworca kolejowego w Dzierżoniowie wjechał ostatni pociąg osobowy ze Srebrnej Góry przez Bielawę. Trzy lata wcześniej wstrzymano także ruch kolejowy przez Pieszyce. Lokalna kolej sowio górska powolnie umierała. Dopełnienie  tego procesu było przeprowadzenie kilka lat temu rozbiórki torów. Nietknięty został jeszcze tylko siedmiokilometrowy odcinek Dzierżoniów– Bielawa. Podobnie jest z drugiej strony gór – gdzie istnieje dziś odcinek ze Ścinawki do Słupca.

Trasa tej kolejki, na początku mojej przygody z rowerem była dla mnie tajemnicą , teraz często wracam na ,,żelazną drogę''.W myślach nieraz  wspominam kolejke , jak wyglądała w rzeczywistości?. Często żałuje, że nie dane mi było przejechać się, czynnym jeszcze do lat siedemdziesiątych, odcinkiem kolejki z Woliborza  do Słupca.

                           Przełęcz Srebrna-dawna stacja kolejki - Srebrna Góra Forty

  Rowerkiem do Srebrnej Góry , to jak marzenie dla mnie. Wracając po drodze rzadko  odmówię sobie kufel piwka w karczmie ,Górska Perła'',

 później morderczy podjazd pod ,,małą'' Przełęcz Srebrną, a jeśli, w dniu naszej wycieczki , będzie upał, to proponuje drugie piwko  w przydrożnym barze na szczycie ,,Małej Przełęczy Srebrnej".

                           Srebrna Góra  zachowała wygląd  przedwojennego miasteczka

                                                                    Rzeczka

Mała wieś łańcuchowa (mająca 120 mieszkańców) położona w obrębie Sudetów Środkowych, u podnóża Wielkiej Sowy, wzdłuż  drogi pnącej się w górę z Walimia do Nowej Rudy, ma długość 3 km, a drogą na tym odcinku pokonamy 250 m. różnicy wzniesień. Na końcu tego stromego podjazdu znajduje się Przeł. Sokola (754m n.p.m.). Rzeczka dzięki doskonałym warunkom naturalnym , jest obecnie największą stacja narciarską w Górach Sowich. Możliwość jazdy nocnej, sztucznie naśnieżane stoki przyciągają, zarówno doświadczonych jak i początkujących narciarzy.  W Rzeczce znajdziemy również wypożyczalnie sprzętu narciarskiego i skuterów śnieżnych. We wsi późnobarokowy kościół św. Maksymiliana Kolbe z 1796r., przebudowany XIXw.

       Najczęściej odwiedzany wyciąg narciarski ,,Górnik'' w Rzeczce w lecie.

                     Głuszyca

  Tajemnicze Podziemne Miasto Osówka-Zespół sztolni i hal o łącznej długości 1700 metrów wykutych w zboczu góry Osówka. Wykonanych w latach  1943-1945 w ramach projektu „Riese” przez więźniów zobozu koncentracyjnego Gross Rosen. Ich przeznaczenie nie jest do dziś znane. Według różnych hipotez miała się tu znajdować kwatera Hitlera, zakłady zbrojeniowe lub tajny ośrodek badawczy. Na zewnątrz znajdują się obiekty naziemne tzw. „Kasyno” i „Siłownia Podziemia czynne są:
Od kwietnia do września codziennie w godz. 10:00 - 18:00 Od października do marca codziennie w godz. 10:00 - 16:00
   Wejścia:
Od kwietnia do września: 10:15, 11:00, 12:00, 13:00,14:00, 15:00, 16:00, 17:00
Od października do marca: 10:15, 11:00, 12:00, 13:00, 14:00, 15:00
   Ceny:
Bilet normalny: - 8.00 zł Bilet ulgowy - 6.00zł (emeryci, renciści, młodzież szkolna i akademicka) Bilet ulgowy - 5.00zł (dla grup zorganizowanych powyżej 25 osób)

                                     Walim

Najważniejsze zabytki:- Kościół Św. Barbary przy ul. Wyszyńskiego z 1548 r z wieżą z 1777r.- Kościół pomocniczy św. Jadwigi przy ul. 3 Maja,  Kaplica grobowa Selerów z około 1800 r, - Dwór przy ul. Piastowskiej 7 z XVIII w., znacznie przebudowany w XIX i XX w.

Walim posiada jeden z liczniejszych i  ładniejszych zespołów zabudowań mieszkalnych. Składają się na niego budynki mieszkalne i gospodarcze o zróżnicowanych formach i konstrukcjach.

W Walimiu nie ma większej bazy noclegowej , poza kwaterami prywatnymi i zajazdem (tuż obok w Rzeczce- bogata baza noclegowa). Jest  natomiast ważnym węzłem szlaków turystycznych. Przechodzi tędy czarny Szlak Martyrologii z Jugowic,  przez Kolce do Głuszycy Górnej,  oraz zaczynają się szlaki :  żółty na Wielką Sowę, niebieski do Głuszycy,  przez Przełęcz Walimską.

  Wiata na Przełęczy Walimskiej, obok P.Jugowskiej i Sokolej , najważniejszy punkt wypadowy wycieczek na Wielką Sowę.

                       Podziemne Fabryki Walimia

 kompleks Rzeczka- podobnie jak kompleks Osówka jest jednym z siedmiu poznanych i jednym z dwóch  udostępnionych do zwiedzania kompleksów w GórachSowich budowanych w ramach projektu „Riese” podczas I wojny światowej. Długość korytarzywynosi 750metrów.

Muzeum Sztolni Walimskich ul. 3 Maja 26, Walim, tel. 845 73 00
Czynne codziennie od V – X pn – pt od 9- 18 (ostatnie  wejście o 17)
Sob, niedz od 9-19 (ostatnie wejście o 18) od XI – IV pn – pt od 9-17 (ostatnie wejście o 16)
Sob, niedz od 9-18 (ostatnie wejście o 17 Bilet normalny - 7 zł, ulgowy - 4 zł.

                              Jugowice- Kompleks Włodarz

Największym znanym kompleksem poniemieckim na terenie Gór Sowich jest "Włodarz" ("Wolfsberg"), część ogromnego projektu budowlano-górniczego o kryptonimie "Riese" ("Olbrzym"). Znajduje się on na północno-zachodnim zboczu góry o tej samej nazwie (811 m n.p.m.), niedaleko Jugowic Górnych (Jawornik).

                                           Sierpnica (520 -700 m)

Wieś łańcuchowa długa na 2,5 kilometra, położona w zaklęśnięciu między Wzgórzami Wyrębińskimi a masywem Włodarza. Sierpnica dzięki doskonałym warunkom naturalnym jest obecnie coraz chętniej odwiedzana przez turystów

Unikatowy kościół MB Śnieżnej z l.1548-64 z murowaną wieżą  z 1785 r. wewnątrz drewniane rzezby gotyckie oraz barokowa chrzcielnica, ambona i organy z k. XVII w. We wsi, znajduje się kilka ciekawych domów mieszkalnych o konstrukcji zrębowej, ze stromymi dachami i oszalowanymi deskami szczytami, które były zamieszkiwane przez tkaczy, trzymających na poddaszach surowiec do przędzenia.

                        Zagórze Śląskie  

 jest turystyczną miejscowością usytuowaną, na wysokości 400 m n.p.m. na lewej skarpie rzeki Bystrzycy, w północno zachodniej partii Gór Sowich, u stóp góry Chojna. Zagórze powstało w XIV w. jako podzamcze, dla panujących w zamku Grodno na górze Chojna. To bodaj jedno z najładniejszych miejsc w Sudetach. Dziki przełom rzeki Bystrzycy  przegrodzono tamą, znajduje się tu    

       Zapora wodna -

zbudowana w  latach 1911 - 14  jest to potężna, kamienna zapora o wysokości 44 m i długości 230,5 m. Tama u podstawy ma 29 m grubości, a w koronie 3,5 m. koroną zapory przechodzi szosa (obecnie nie użytkowana).44 m wys. Spiętrzenie dało duże

        Jezioro Bystrzyckie

niezwykle malowniczo wkomponowane w dolinę.Zajmuje ono bardzo ciekawy odcinek doliny rzeki, pomiędzy Jugowicami a Lubachowem. Zwyczajowo zlokalizowane jest w Zagórzu Śląskim, chociaż zapora znajduje się na terenie Lubachowa,  samo Zagórze oddzielone jest od jeziora zalesionymi wzniesieniami:Grodna (z zamkiem) i Drewnica.  Poniżej zapory w latach 1912 - 17 powstała niewielka hydroelektrownia o mocy około 1,Dookoła wiele ciekawych skał, m.in. gnejsy sowiogórskie. Ciekawostka: elektrownia wodna znajduje się nie tuż pod tamą, ale prawie 800 m niżej, w Lubachowie, przy drodze do Świdnicy. Można ją zwiedzać.

       Zamek Grodno 

 nad rzeką Bystrzycą, na płd. od Świdnicy, nad Zagórzem Śl. Przy nim początek zielonego szlaku, zamków piastowskich. Jeden z ciekawszych przykładów architektury militarnej Śląska. Składa się z gotycko-renesansowego zamku górnego,oraz rozległego zamku dolnego. Właścicielami byli tu piastowie świdniccy, rycerze-rabusie oraz ród von Logau (z Łagowa).Ci ostatni rozbudowali go w okresie renesansu we wspaniałą rezydencję. Mieszkali tu do końca XVIII w. Przed 100 laty rozpoczęto ratowanie zamkowych ruin. Dziś robią wrażenie: dekoracja sgraffitowa bramy wejściowej, fragmenty renesansowej attyki, portal z czerwonego piaskowca, prowadzący na zamek górny. Po schodach można wspiąć się na wieżę i rozkoszować się widokiem na Jezioro Bystrzyckie i Góry Sowie.Zamek Grodno wybudowano około 1292 roku, przez Bolka I, w celu zabezpieczenia głównego szlaku handlowego prowadzącego, przez Góry Sowie. Po księciu piastowskim, kolejni właściciele, rozbudowali go i powiększyli.  W XVIII w., zamek został opuszczony i popadł w ruinę. Obecnie został powtórnie zrekonstruowany i mieści się w nim muzeum.

                  ŁOMNICA (dojazd od Głuszycy) - Łowisko Pstrąga "Złota Woda" 

Łowisko "Złota Woda" położone jest w malowniczej miejscowości Łomnica znajdującej się na trasie Wałbrzych - Nowa Ruda. Spokojna okolica zachwyca widokami o każdej porze roku. Jesienna paleta barw, czy zimowy puch potrafią zadowolić nawet najbardziej wymagających. klimat Łowiska tworzą dwie chaty wypełnione "artefaktami" minionych lat, począwszy od bambusowych wędek, które nadal służą odwiedzającym do połowu ryby, poprzez kolekcję żelazek, maszyn, maszynek, kufrów, naczyń glinianych i wielu innych historycznych urządzeń, których pozazdrościć mogłoby niejedno muzeum. Uzupełnieniem klimatu łowiska jest żywy palący się ogień, który uspokoi dusze i umysł, a usmażona w ten sposób ryba na pewno zaspokoi ciało.Pstrąg w Łomnicy przygotowywany jest według starej, od wielu lat nie zmienionej receptury. Ryba na którą zapraszamy jest zawsze świeża, zawsze łowiona przez samych państwa bądź przy naszej pomocy.

                        Sowiogórskie Muzeum Techniki

Wszystkich odwiedzających tą stronę, zapraszam do wpisów w Księdze Gości